Biuletyn 3 (11) - zima 1998


Ogólnopolska kampania edukacyjna

"Wciąż w Dobrej Formie"
na temat menopauzy i związanych z nią zagadnień.

Federacja na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny podjęła współpracę z firmą farmaceutyczną Novo Nordisk na rzecz podniesienia świadomości kobiet na temat menopauzy i okresu po menopauzie, a także profilaktyki chorób związanych z tym okresem życia kobiety. Pierwszy etap kampanii edukacyjnej (od 30 listopada do 4 grudnia) objął porady telefoniczne udzielane przez lekarzy-specjalistów w ramach bezpłatnej infolinii oraz nieodpłatne konsultacje w dwóch warszawskich gabinetach ginekologicznych i I Klinice Endokrynologii Ginekologicznej AM.

Drugi etap kampanii planowany jest na pierwszy tydzień marca. W czasie trwania całej akcji będą udzielane wskazówki, jak można i należy sobie pomóc, m.in. poprzez hormonalną terapię zastępczą (HTZ). Organizatorzy za jeden z celów postawili sobie przełamywanie barier w poruszaniu tego tematu, często uważanego jeszcze za wstydliwy. Poprzez szeroko prowadzoną kampanię edukacyjną będą się starali obalać mity związane z menopauzą, dotrzeć także do kobiet, które przeszły już menopauzę. Najczęściej nie zdają sobie one sprawy, że też mogą stosować HTZ i jest to nawet dla nich wskazane.

Szczegółowe informacje będą dostępne w Federacji. Już dziś jednak wiemy, że kampania obejmie:

W przyszłości firma Novo Nordisk planuje zorganizowanie podobnych kampanii w innych miastach Polski.

"Wciąż w Dobrej Formie"

Hormonalna terapia zastępcza

Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) ma ogromne znaczenie dla poprawy jakości życia kobiet. Jej rolę trudno przecenić, albowiem dotyczy około jednej trzeciej życia kobiety ! Średni wiek, w którym kobieta miesiączkuje po raz ostatni (to właśnie oznacza termin menopauza), to 50-51 rok życia. Przeciętna długość życia kobiety w Polsce wynosi 78 lat, a więc jak łatwo obliczyć, przez 28 lat kobieta pozbawiona jest estrogenów (hormonów żeńskich) i narażona skutki ich niedoboru. Można powiedzieć, że całe pokolenia kobiet pokornie przekwitały i biernie poddawały się dolegliwościom tego okresu. To prawda - menopauza nie jest chorobą, nie ma obowiązku jej leczenia. Odkąd jednak wiadomo, że brak estrogenów może spowodować po kilku latach złamania kości na tle osteoporozy i zwiększyć ryzyko zawału serca, uzupełnianie hormonów żeńskich (a więc hormonalna terapia zastępcza - HTZ) stała się metodą zapobiegania wymienionym chorobom.

HTZ przynosi ulgę, powodując ustąpienie typowych dolegliwości tego okresu: uderzeń gorąca, wzmożonej potliwości, uczucia kołatania serca, nerwowości, wahań nastroju ze skłonnościami do depresji. HTZ poprawia jakość snu, pamięć, zdolność koncentracji - co jest niebagatelne dla kobiet czynnych zawodowo. Jednym słowem pozwala żyć, i funkcjonować normalnie. HTZ chroni także przed zmianami zanikowymi w układzie moczowo-płciowym (częstsze stany zapalne, popuszczanie moczu, suchość pochwy i bolesność przy współżyciu), a także przywraca zainteresowanie seksem.

Jednak dopiero długoterminowe stosowanie terapii hormonalnej zmniejsza ryzyko złamania kości (po 5 latach nawet o 50%), obniża prawdopodobieństwo wystąpienia zawału (po 5 latach o połowę), a także - jak się sądzi - zmniejsza ryzyko choroby Alzheimera. To wieloletnie stosowanie HTZ, tak korzystne dla ochrony organizmu - wiąże się jednak z nieznacznie podwyższonym ryzykiem zachorowania na raka sutka.

Ważna jest informacja, że śmiertelność z powodu raka sutka nie jest wyższa (a niektórzy badacze uważają nawet, że niższa) w grupie kobiet stosujących HTZ w porównaniu z grupą nie stosującą hormonów. Może to wynikać z częstszej obowiązkowej kontroli piersi i wcześniejszego wykrywania zmian, a także lepszego poddawania się leczeniu przypadków raków sutka u kobiet stosujących HTZ.

Jak widać, korzyści jest wiele. U większości kobiet nie ma przeciwwskazań do terapii hormonalnej.

Problemem jest brak odpowiedniej edukacji wśród pań, a także wśród lekarzy, którzy niejednokrotnie zniechęcają pacjentki do tej terapii, udzielają nieprawdziwych bądź przestarzałych informacji albo prowadzą leczenie niezgodnie z obecnym stanem wiedzy. Mamy nadzieję, że będzie jednak coraz więcej specjalistów w tej dziedzinie: lekarzy ginekologów, internistów i lekarzy rodzinnych. Problemy okresu przekwitania znajdują się w programie studiów oraz w programie specjalizacji podyplomowych.

Jesienno-wiosenna akcja Wciąż w Dobrej Formie organizowana przez firmę Novo Nordisk i Federację na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny ma za cel poprawienia stanu wiedzy kobiet na temat menopauzy i HTZ, oraz ułatwienie kontaktu z lekarzami mającymi doświadczenie w tym zakresie.

Dr med. Krystyna Zdziechowska


zamknij okno